Wat doe je in een noodsituatie

Een verstuikte enkel bij het tennissen, een pijnlijke blaar na hardlopen of een schaafwonde als gevolg van een valpartij met de fiets? Het is belangrijk dat je de basis van eerste hulp onder de knie hebt. Als eerstehulpverlener doorloop je steeds dezelfde vier stappen, of het nu gaat om een klein ongeval dan wel over een ongeval met ernstigere gevolgen. Dit vierstappenplan helpt je om de situatie goed in te schatten en op een gepaste manier hulp te verlenen.

1.   Zorg voor veiligheid

Ga na of de situatie veilig is voor jezelf als eerstehulpverlener (gebruik wegwerphandschoenen, trek bij een verkeersongeval een fluovestje aan …), voor het slachtoffer (verplaats hem niet, behalve als er gevaar dreigt) en voor de omstaanders (probeer hen op een veilige afstand te houden). 

2.   Beoordeel de toestand van het slachtoffer

Ga na hoe erg het slachtoffer eraan toe is.

Controleer het bewustzijn

Controleer of het slachtoffer nog reageert: schud voorzichtig de schouders en vraag luid: “Gaat het?”

  • Als hij reageert, laat hem dan liggen en ga na wat er mis is. Haal hulp als dat nodig is.
  • Als hij niet reageert, is hij bewusteloos. Roep luid om hulp. Draai het slachtoffer op de rug en open de luchtweg.

Open de luchtweg

Bij een bewusteloos slachtoffer verliezen de spieren hun spanning. Daardoor kan de tong in de keelholte zakken, waardoor het slachtoffer niet meer kan ademen. Je schakelt dit gevaar uit door het hoofd achterover te kantelen en de kin omhoog te tillen.

Controleer de ademhaling

Ga na of het slachtoffer normaal ademt. Kantel het hoofd van het slachtoffer achterover. Kijk of de borstkas op en neer gaat, luister aan de mond en de neus naar ademhalingsgeluiden, en voel met je wang of er luchtstroom is.

  • Als het slachtoffer normaal ademt, leg hem in stabiele zijligging.
  • Als het slachtoffer niet (normaal) ademt, moet je de reanimatie starten.

3.   Raadpleeg gespecialiseerde hulp

Als eerstehulpverlener kan je heel wat kleine letsels zelfstandig verzorgen: een eenvoudige huidwonde, een bloedneus… Als het een ernstig letsel is moet je een arts raadplegen. Is de situatie ernstig of levensbedreigend, alarmeer dan de hulpdiensten via het gratis telefoonnummer 112.

Geef deze informatie door als je 112 belt:

  • Geef het juiste adres naar waar de hulpdiensten zich moeten begeven (gemeente of stad, straat en huisnummer …).
  • Beschrijf wat er is gebeurd.
  • Vertel wie er gewond is en wat zijn toestand is.

Lees meer over alarmeren


4.   Verleen verdere eerste hulp

Onderzoek het slachtoffer nu grondiger en verleen verdere eerste hulp: verzorg een huidwonde, koel een brandwonde af onder de kraan, koel een verstuiking af met ijs …

Handel volgens de principes van eerste hulp:

  • Blijf rustig in een noodsituatie. Handel niet impulsief.
  • Vermijd besmetting: was je handen en trek wegwerphandschoenen aan.
  • Handel als een eerstehulpverlener: jouw hulp maakt het verschil, dus geloof in jezelf.
  • Zorg voor het comfort van het slachtoffer: verplaats hem alleen als er gevaar dreigt.
  • Verleen psychosociale eerste hulp. Wees vriendelijk en stel jezelf voor.
  • Houd rekening met emotionele reacties nadien. Praat erover met familie, vrienden of professionele hulp.

Verleen hulp van A tot Z